مرکز اعصاب و روان نوین مشهد

گریه کردن سریع و کنترل ناپذیر؛ راهکارهای مقابله آن

گریه کردن یک واکنش طبیعی و سالم به احساسات مختلف است. گریه کردن می‌تواند به ما کمک کند تا از استرس رهایی یابیم، خودمان را با دیگران همدل کنیم، تنش‌های جسمی و روحی را تخلیه کنیم و خلق و خو خود را بهبود بخشیم. اما گاهی اوقات ممکن است گریه کردن برای ما مشکل‌ساز شود، به خصوص وقتی که در شرایط نامناسب یا نامطلوب اتفاق بیفتد. در این مقاله به بررسی علمی دلایل و فواید گریه کردن و همچنین راهکارهای مقابله با گریه کردن سریع و کنترل ناپذیر می‌پردازیم.

دلایل گریه کردن

انسان‌ها می‌توانند سه نوع اشک تولید کنند: اشک پایه، اشک رفلکس و اشک احساسی. اشک پایه برای نگه‌داری از رطوبت و سلامت چشم‌ها ضروری است. اشک رفلکس برای حفاظت از چشم در برابر تحریکات خارجی مانند دود، گرد و غبار، پوست پیاز و غیره تولید می‌شود. اشک احساسی همانطور که از نامش پیداست، در پاسخ به حالات عاطفی مثل شادی، غم، ترس، خشم و غیره رخ می‌دهد.

گریه کردن به عنوان یک پاسخ عصباناتومی به تغیرات هورمونال در بدن شروع می‌شود. هنگام تجربه چالش‌های عاطفی، قسمت جلوئی مغز (قشر پیشانی) فعال شده و هورمون استروژن را تحریک می کند که باعث تولید هورمون پرولاکتین در غده هیپوفیز (غده زیر جمجمه) می شود. پرولاکتین یکی از عامل های تولید شیر در زنان است که در حالت عادی در سطح کمی در بدن حضور دارد. اما زمانی که سطح آن بالاتر می رود، باعث تحریک دستگاه لکروی (آبریز) در چشم شده و باعث جاری شدن اشک هیجانی می شود.

فواید گریه کردن

گرچه گاهی اوقات گریه کردن باعث شعور به ناراحتی، شکست یا ضعف شود، اما دارای فوائدی است که به سلامت جسمانی و روحی کمک می کند. بعضی از فوائد گریه کردن عبارتند از:

آزادسازی استرس

هورمون کورتیزول یک هورمون است که در حالات استرس تولید می‌شود. سطح بالای کورتیزول باعث فشار خون بالا، قند خون بالا، سستی عضلات، التهابات و ضعف سیستم ایمنی می‌شود. با گریه کردن، ما کورتیزول را به صورت قابل تجزیه در اشک خارج می‌کنیم و این باعث کاهش استرس و بهبود سلامت می‌شود.

آزادسازی هورمون‌های لذت

هورمون‌های لذت یک دسته از مواد شیمیایی هستند که باعث احساس خوشحالی، آرامش و رضایت می‌شوند. این هورمون‌ها شامل اکسی توسین، اندورفین و سروتونین هستند. با گریه کردن، ما این هورمون‌ها را در بدن تحریک می‌کنیم و این باعث تقویت رابطه با دیگران، تسکین درد و کاهش اضطراب می‌شود.

بیشتر بدانیم: هورمون‌های تنظیم کننده خلق و خو

پاکسازی چشم‌ها

گریه کردن به پاکسازی چشم‌ها از آلودگی‌های محیطی، عفونت‌های باکتریایی و غیره کمک می‌کند. اشک حاوی آب، روغن، مخاط و آنتی بادی است که به حفظ رطوبت، لغزاندگی و سلامت قرنیه چشم کمک می‌کند.

راهکارهای مقابله با گریه کردن سریع و کنترل ناپذیر

گریه کردن سریع و کنترل ناپذیر ممکن است در شرایطی که نیاز به حفظ خونسردی و اعتماد به نفس داریم، مانند محل کار، مصاحبه، جلسه، مدرسه و غیره، برای ما مشکل‌ساز شود. برای جلوگیری از چنین وضعیتی، می‌توان از روش‌های فیزیولوژیکی و روانشناسانه استفاده کرد. در ادامه به برخی از این روش‌ها اشاره می‌کنیم:

روش‌های فیزیولوژیکی

نفس عمیق

تنفس عمیق یک روش ساده و مؤثر برای کاهش استرس و آرام کردن سیستم عصبی است. با تنفس عمیق، مغز شما سیگنال‌های آرامش را در تمام بدن پخش می‌کند و باعث کاهش تولید هورمون‌های استرس زا مانند کورتیزول و آدرنالین می‌شود. برای تنفس عمیق، نفس عمیق و آهسته بکشید و به مدت چند ثانیه نگه دارید، سپس به آرامی باز دم کنید. این کار را چندین بار تکرار کنید تا احساس آرامش کنید.

فشار دادن پوست دست

فشار دادن پوست دست یک روش دستورالعمل برای منحرف کردن توجه از منبع استرس است. با فشار دادن پوست دست، شما گیرنده‌های درد را در پوست فعال می‌کنید و این باعث محدود شدن جریان خون به چشم‌ها و کاهش تولید اشک می‌شود. برای فشار دادن پوست دست، با ناخن انگشت شصت خود پوست بین انگشت شصت و اشاره را به طور قابل تحمل فشار دهید. این کار را به مدت ۳۰ ثانیه تکرار کنید.

پلک زدن و چرخاندن چشم‌ها

پلک زدن و چرخاندن چشم‌ها یک روش ساده برای جلوگیری از جاری شدن اشک است. با پلک زدن و چرخاندن چشم‌ها، شما باعث خشک شدن چشم‌ها و جذب اضافه اشک توسط لوله لکروئید (آبریز) می شود. برای پلک زدن و چرخاندن چشم ها، به سمت بالا نگاه کنید و به صورت سریع پلک بزنید. سپس به سمت راست، پائین، چپ و بالا نگاه کنید.

روش‌های روانشناسی

تغییر دیدگاه

تغییر دیدگاه یک روش مؤثر برای کنترل احساسات است. با تغییر دیدگاه، شما می‌توانید منبع استرس را از یک زاویه مثبت‌تر، منطقی‌تر و واقع‌بینانه‌تر ببینید و از خود انتظارات نامعقول نداشته باشید. برای تغییر دیدگاه، سعی کنید به خود این سوالات را بپرسید:

  • آیا واقعا این مسئله به اندازه‌ای که فکر می‌کنم مهم است؟
  • آیا این مسئله در آینده تاثیر چندانی خواهد داشت؟
  • آیا من در حال تعمیم دادن یک تجربه منفی به همه جنبه‌های زندگی خود هستم؟
  • آیا من در حال تفسیر اشتباه یا بدبینانه رفتار یا نظر دیگران هستم؟
  • آیا من در حال تضعیف کردن نقاط قوت و تأکید بر نقاط ضعف خود هستم؟
  • آیا من در حال سخت‌گیری بیش از حد با خود هستم؟
  • آیا من می‌توانم چاره‌ای برای حل یا بهبود این مسئله پیدا کنم؟

خودآگاهی

خودآگاهی به معنای شناسایی و درک احساسات، علل و نتایج آن‌ها است. با خودآگاهی، شما می‌توانید بهتر با احساسات خود کنار بیایید و رفتار مناسب را انتخاب کنید. برای خودآگاهی، سعی کنید به خود این سوالات را بپرسید:

  • من الان چه حسی دارم؟
  • چرا این حس را دارم؟
  • چطور می‌خوام با این حس برخورد کنم؟
  • چطور می‌توانم با خود و دیگران محترمانه و صادقانه صحبت کنم؟
  • چطور می‌توانم به خود و دیگران حمایت و تأیید بدهم؟

بیشتر بدانیم: ذهن آگاهی چیست؟

سوالات متداول درباره گریه کردن

چگونه گریه را متوقف کنیم؟

برای متوقف کردن گریه، می‌توان از روش‌های فیزیکی و روانشناسی استفاده کرد. برخی از این روش‌ها عبارتند از:

  • تنفس عمیق و آرام
  • نیشگون گرفتن پوست دست یا لب
  • پلک زدن و چرخاندن چشم‌ها
  • رها کردن ماهیچه‌های صورت
  • فشار دادن بینی
  • بغض را فرو بخورید
  • سر را به عقب ببرید
  • ورزش کردن
  • تغییر دیدگاه
  • خودآگاهی

چه مقدار گریه بیش از حد است؟

هیچ قانونی در مورد گریه بیش از حد وجود ندارد، اما اگر زندگی روزمره را تحت تاثیر قرار دهد، باید به یک متخصص مراقبت های بهداشتی مراجعه شود. بعضی از علائم نشان‌دهنده گریه بیش از حد هستند:

  • گریه کردن بدون دلیل و ناگهانی
  • گریه کردن به طور مکرر و طولانی
  • گریه کردن در شرایط نامناسب و نامطلوب
  • گریه کردن باعث شود فعالیت‌های روزانه، روابط و دیگر جنبه‌های زندگی روزمره تحت تاثیر قرار بگیرد.

جمع بندی

گریه کردن یک پاسخ طبیعی به شرائط عصبی یا عاطفی است که هیچ کس نباید از آن شرم کند. با این حال، گریه کردن سریع و کنترل نابیر در شرایطی که نیاز به حفظ خوب سردی و اعتماد به نفس داریم، مثل محل کار، مصاحبه، جلسات، مدارس و غیره، می تواند مشکل ساز شود. برای جلوگیری از چیز وضعیتی، می توان از روش های فیزیلولژیک و روانشناسی استفاده کرد که در بالا توصیه شده است.

مرکز اعصاب و روان نوین با ارائه خدمات

در خدمت شما عزیزان است. برای مطالعه بیشتر روی هرکدام کلیک کنید وهمچنین به صفحه سوالات متداول مراجعه بفرمایید از طریق فرم تماس اقدام کنید و یا با شماره تلفن های مرکز تماس حاصل فرمایید.

۰۵۱-۳۸۴۴۳۸۹۳

۰۹۱۵۹۱۶۶۷۰۳

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

blank
پیمایش به بالا